Font size:

Language:

wieninternational.at

Vienna´s weekly European journal

Beč kao međunarodni grad

Beč Međunarodni Odnosi

Language

Beč kao međunarodni grad

Glavni grad Austrije Beč održava obimne međunarodne kontakte i veze.

Evropski region „Centrope“

Srednjoevropski region oko velike oblasti Beč zove se „Centrope“. On osim šire oblasti Beča obuhvata austrijske pokrajine Donju Austriju i Burgenland (Gradišće) kao i zapadnu Mađarsku oko Đera, jugozapadnu Slovačku oko Bratislave kao i južnu Moravsku oko Brna.

Tako se „Centrope“ rasprostire preko četiri države Evropske unije, uključuje 13 regiona i ima skoro isto toliko stanovnika koliko cela Austrija, u zavisnosti od popisa između 6 i 8 miliona ljudi.

Centrope je vodeći projekat koji za „Region srednje Evrope“ predstavlja prekogranični i održivi okvir za saradnju oblasnih organa, preduzeća i društvenih ustanova.

Gradovi blizanci Beč i Bratislava

Geografski veliku oblast regiona „Centrope“ karakteriše blizina glavnih gradova Austrije i Slovačke, Beča i Bratislave. Rastojanje između dva grada blizanca iznosi samo 65 kilometara. Beč i Bratislava su tako geografski i istorijski najbliži glavni gradovi Evrope. Ovaj položaj gradova blizanaca obema stranama omogućava neuobičajene konstelacije za pojačanu saradnju u novoj Evropi mimo starih granica. Beč koristi ovaj poseban položaj i u saradnji sa Bratislavom kako bi učvrstio svoju poziciju centra srednje Evrope i dalje izgradio veliku oblast regiona „Centrope“. Beč ubuduće želi pre svega da se etablira kao metropola istraživanja i znanja, posebno u odnosu prema istočnoj Evropi. U aprilu 2010. godine u Skupštini grada Beča potpisan je novi "Twin City" sporazum između Beča i Bratislave. Ovaj sporazum bi trebalo da pomogne i u oživljavanju nove strategije EU za Dunavsku regiju.

Tvin siti lajner - Brzi katamaran saobraća između Beča i Bratislave
Ganimedova fontana u Bratislavi

Dunav povezuje Beč i Bratislavu koji se zbog svoje geografske blizine često nazivaju gradovima blizancima; Ganimedova fontana pred Narodnim pozorištem u slovačkoj prestonici

Trećina bečkih migranata iz istočne Evrope

Oko trećina svih ljudi koji danas žive u Beču su migranti iz istočne Evrope. Više od 200.000 ljudi svakodnevno putuje na posao u Beč iz pokrajina Donja Austrija i Gradišće, delimično i iz susednih novih država Evropske unije Češke, Slovačke ili Mađarske. Više od 100.000 Bečlija putuje do radnog mesta izvan glavnog grada. Najnoviji trend je da region srednje Evrope „Centrope“ trenutno postepeno toliko srasta od Beča preko južne Moravske, jugozapadne Slovačke i zapadne Mađarske prevazilazeći granice, kao što je glavni grad Austrije već isprepleten sa pokrajinama Donja Austrija i Gradišće.

Uprava glavnog grada – zastupanje u spoljnim poslovima

Etablirani položaj Beča kao međunarodne metropole sa svetskom reputacijom nije nastao tek tako. On je zasnovan na posebnoj, samostalnoj, federalnoj poziciji Beča u okviru austrijskog ustava. Ova pozicija omogućava glavnom gradu Beču naglašeno aktivno i vitalno samoupravljanje čije delovanje daleko prevazilazi Austriju. (članak Uprava).

Beč je sedište oko dvadesetpet međunarodnih organizacija. Većina njih pripada OUN-u. Beč je pored Njujorka i Ženeve treće sedište OUN-a, a udomljava i podorganizacije kao što su UNIDO ili IAEO i centrala je OPEC-a.
Ukupno je u ovim međunarodnim organizacijama zaposleno više od 4.000 radnika.

Federalno ustavno uređenje

Sama Austrija je savezna država. To znači: Republika Austrija se sastoji od saveza između cele države sa tipično republikansko-demokratskim ustavom i ukupno devet saveznih pokrajina, među njima Beč, koje zauzimaju izrazito federalističku poziciju. Pri tom postoji principijelna podela vlasti između zadataka cele države i onih devet pokrajina. Njihove samostalne, međusobno nezavisne nadležnosti su tačno regulisane ustavom. Osim toga u Austriji važi princip podele vlasti. Time je osigurano da uprava, zakonodavstvo i pravosuđe u svim instancama i na svim nivoima funkcionišu nezavisno jedni od drugih.

Nadležnosti cele države se po običaju nazivaju "saveznim poslovima". U to spada i zastupanje  države Austrije u odnosima prema inostranstvu koje obavlja Ministarstvo spoljnih poslova u Beču. Najviši predstavnik cele države je vrhovni poglavar države, savezni predsednik. On je najviši, direktno birani predstavnik Republike Austrije iznutra i spolja. Kod njega su akreditovani i ambasadori kao diplomatski predstavnici stranih država.

Bečki predsednik pokrajine sa nadležnošću zastupanja u spoljnim poslovima

Ali i devet austrijskih pokrajina imaju sopstvene nadležnosti u spoljnim poslovima. Njih predstavlja svaki predsednik pokrajine lično, a koji je u Beču ujedno i gradonačelnik. Gradonačelnik Beča kao predsednik pokrajine i gradonačelnik prema bečkom ustavu zastupa grad i pokrajinu u spoljnim poslovima. Ova nadležnost Beču s jedne strane omogućava da uredi sopstvena zastupništva i predstavništva u inostranstvu. S druge strane predsednik pokrajine može delove svoje nadležnosti zastupanja lično da delegira u spoljnim poslovima ili da imenuje posebnog atašea koji će u njegovo ime prihvatiti i raditi određene zadatke.
Gradonačelnik Beča Mihael Hojpl trenutno obavlja i funkciju predsednika Saveza gradova Austrije kao i Saveta opština i regija Evrope (RGRE) sa sedištem u Briselu.

Težišta spoljne politike grada Beča

Težište spoljnopolitičkih aktivnosti grada Beča zasniva se na pozicioniranju Beča kao kompetentnog centra za centralnu i istočnu Evropu kao i sedišta međunarodnih organizacija. Nadalje su obezbeđivanje radnih mesta pokretanjem bečke privrede, kao i pozicioniranje bečkih komunalnih tehnologija i strategija na međunarodnim tržištima, od prvorazrednog značaja za bečku spoljnu politiku. Pri tom su međunarodne aktivnosti Beča naročito usmerene na centralnu i istočnu Evropu (CEE). Geografska blizina kao i pretežno tesna istorijska povezanost sa ovim zemljama olakšavaju negovanje trajnih odnosa. Od posebnog interesa su i Nemačka i Turska kao važni ekonomski partneri Beča i Austrije. Pored ovih naročito važnih regija, grad Beč je aktivan i u izabranim vanevropskim regijama. Poslednjih godina u centru pažnje su pre svih bili SAD, Japan, Brazil, Bliski istok i Zalivski region.

Bečki balovi služe umrežavanju

Bečki balovi i bečke gala večeri, čije održavanje već više od 30 godina podržava Služba za novinare i informisanje grada Beča, postali su pravi "izvozni adut". U poslednje vreme je održavano oko 40 takvih manifestacija godišnje u gradovima širom zemaljske kugle. Manifestacije su održane u gradovima kao što su Njujork, Barselona, Hongkong, Kuala Lumpur, Rim, Prag, Bukurešt ili Berlin. Bečki balovi predstavljaju značajan instrument pomoću kojeg se tradicionalni imidž Beča kao prestonice kulture može negovati među privlačnim ciljnim grupama u inostranstvu. Grad koristi ove manifestacije kako bi ciljano izgradio svoju mrežu političkih, ekonomskih i kulturnih kontakata.

Aktivno učešće u evropskim gradskim mrežama

Kao vodeća urbana evropska metropola Beč učestvuje aktivno u brojnim međunarodnim gradskim mrežama. One daju impuls za komunalnu, urbanu i regionalnu saradnju u Evropi i imaju nameru da ojačanim, zajedničkim nastupom budu više zastupljene u svim institucijama Evropske unije.

U spoljnoj politici Grada Beča, predsednika pokrajine i gradonačelnika podržava veliki broj činovnika i stručnjaka na visokom položaju.

Činovnik Grada Beča sa najvišim položajem je direktor Magistrata. Direktor Magistrata je direktno podređen predsedniku pokrajine i gradonačelniku Mihaelu Hojplu, i u svim službama Magistrata ovlašćen za davanje uputstava. Posmatrano sveukupno, resori gradske uprave su trenutno organizovani u osam poslovnih grupa i raspoređeni na ukupno 60 magistratskih odeljenja (označenih brojevima od 1 do 70).

Međunarodne odnose vodi direktor Resora za međunarodne odnose Grada Beča. Njegova služba, Direkcija Magistrata - Oblast za Evropu i međunarodne odnose (MD-EUI), preuzima generalno zadatke međunarodnih odnosa i koordinira aktivnosti grada Beča sa inostranstvom.

Sedište OUN u Beču

Povrh toga spada u njenu nadležnost i saradnja sa objektima OUN u Beču. Njoj pritom pripada „Bečka servisna kancelarija“ u bečkom sedištu UN na levoj obali Dunava. Ova kancelarija radnicima međunarodnih organizacija i njihovim porodicama nudi besplatne savete i pomoć za vreme njihovog boravka u Beču.

Sedište UN u Beču

Austrijska prestonica je sa sedištem Ujedinjenih nacija u Beču dobila na značaju na međunarodnoj diplomatskoj sceni

Od 1. jula 2001. godine preko MD-EUI se sprovode sve mere pomoći grada Beča u inostranstvu.

Direkcija Magistrata za Evropu i međunarodne odnose je ta koja unutar Magistrata sarađuje pre svih sa grupom za inostranstvo pri Službi za štampu i informisanje PID (Magistratsko odeljenje 53 - MA53), Bečkim turističkim savezom, Bečkom privrednom agencijom kao i sa Direkcijom Magistrata za građevinske objekte i tehniku, koja se brine i o sporazumima o saradnji sa partnerskim gradovima.

Beč sa većinom susednih metropola srednje i istočne Evrope sklapa sporazume o saradnji gradova. Oni slede cilj da se na nivou zajednica i regija podstiče evropska saradnja i integracija. Težišta pojačane direktne saradnje gradova su zaštita od katastrofa, humanitarna pomoć, zdravstvene usluge, obrazovanje i školovanje; komunalna životna preventiva od javnog saobraćaja preko vode, kanala, odnošenje otpadnih voda do odnošenja smeća i moderne reciklaže; čista životna sredina, zelene zone za odmor, gradske tehnologije uključujući održavanje čistoće vazduha i kontrolu sitne prašine, posredovanje ekspertiza, transfer znanja kao i zajednički projekti.

Služba za štampu i informisanje

Služba za štampu i informisanje PID (MA 53), je jedna od najvećih službi u upravi glavnog grada. Ona se pre svega trudi da stvori modernu i savremenu sliku Beča u zemlji i inostranstvu. Međunarodne aktivnosti PID-a koordinira posebna grupa za inostranstvo. Ta grupa je i kontaktni partner za kontaktne biroe koje Beč ima u srednjoj, južnoj i istočnoj Evropi.

COMPRESS kontaktni biroi Grada Beča u 11 zemalja srednje i istočne Evrope

Ove kontaktne biroe u metropolama srednje i istočne Evrope ne vodi grad Beč sa svojim službenicima, nego to čine eksterno firme po nalogu Beča sa nadležnim kontaktima i iskustvima. Ovaj nalog se redovno raspisuje. Prvi tender za podršku Grada Beča u njegovoj spoljnoj politici u srednjoj, južnoj i istočnoj Evropi raspisan je 1996. godine. Dobila ga je bečka firma COMPRESS. Danas je Beč sa kontaktnim biroima zastupljen u 11 gradova/zemalja (Poljska/Krakov, Češka/Prag, Slovačka/Bratislava, Mađarska/Budimpešta, Slovenija/Ljubljana, Hrvatska/Zagreb, Bosna i Hercegovina/Sarajevo, Srbija/Beograd, Bugarska/Sofija, Rumunija/Bukurešt i Rusija/Moskva).

Sa ovim kontaktnim biroima Grad Beč je širom Evrope preuzeo predvodničku ulogu i posebnim kontaktima u srednjoj i jugoistočnoj Evropi obezbedio prednosti svim učesnicima već mnogo pre proširenja Evropske unije 2004. godine.

U svim ovim biroima radi lokalna radna snaga. U Beču COMPRESS ima centralu u kojoj cirkulišu kontakti ka i iz kontaktnih biroa i prosleđuju se Gradu Beču.

Široka mreža kontakata u srednjoj i istočnoj Evropi

Umrežavanje: Zahvaljujući ovim COMPRESS biroima u inostranstvu Beč je do sad uspeo da izgradi i sistematski proširi gustu mrežu kontakata i veza sa susedima u srednjoj, južnoj i istočnoj Evropi, pre svega u oblastima politike, administracije, medija, životne sredine, privrede, kulture i bezbednosti. Cilj je da se susedima pruži podrška kako bi prvenstveno oni sami sebi pomogli, da se posebno među zajednicama ojača saradnja u Evropi između građana i regiona, da se time podstiče evropska integracija i na kraju da se svim stranama omogući da profitiraju od toga.

Susreti: Povrh toga COMPRESS za grad Beč organizuje već tradicionalno susrete službenika, predstavnika privrede, političara, preduzetnika i novinara. COMPRESS ima predvodničku ulogu u organizovanju simpozijuma, konferencija, kulturnih događaja, sajmova, festivala ili međuregionalnih aktivnosti.

Obuhvatni medijski rad: Kontaktni biroi COMPRESS se redovno snabdevaju aktuelnim informacijama o Beču, od medijskih pošiljki preko foldera i brošura do atraktivnog foto-materijala. Ovaj medijski rad mediji u susednim zemljama srednje i istočne Evrope prihvataju sa značajnim fidbekom. Najnovija statistika: 2012. godine je u zemljama za koje je po nalogu Grada Beča zadužen COMPRESS objavljeno 10.000 pozitivnih medijskih izveštaja.

COMPRESS je zadužen za najtiražnije dnevne novine, nedeljnike i mesečnike u tim zemljama. Takođe i redovnim stranicama o Beču, rubrikama poput „Vikend u Beču“ ili bečkim prozorom sa najavama i vestima iz austrijskog glavnog grada. Radnici COMPRESS biroa pomažu radijskim i televizijskim ekipama oko izveštavanja o Beču.

Razne novine iz više zemalja

COMPRESS beleži najveće uspehe svojim medijskim radom u srednjoj, južnoj i istočnoj Evropi

Nedeljni onlajn magazin wieninternational.at

COMPRESS je 2006. godine zajedno sa Službom za štampu i informisanje Grada Beča osnovao novi onlajn magazin koji izlazi jednom nedeljno: www.wieninternational.at. Magazin izlazi svakog četvrtka na nemačkom i engleskom jeziku i za samo nekoliko godina od osnivanja uspeo je da zauzme zapaženo mesto u sveevropskom medijskom prostoru. Za prilog o evropskim perspektivama Ukrajine, wieninternational.at je 2009. godine nagrađen i nacionalnom austrijskom nagradom u kategoriji interneta u okviru novinarske nagrade Evropskog parlamenta.

Specijalno odeljenje: strategija Evropske unije i razvoj privrede

Osim resora Direkcije Magistrata koji koordiniraju spoljnu politiku Grada Beča i Službe za štampu i informisanje, pojedina odeljenja izvršavaju konkretne i detaljne zadatke. Tu se pre svih misli na Magistratsko odeljenje 27 za evropske poslove kao i na Magistratsko odeljenje 23 za privredu, rad i statistiku. U njihove resore ubraja se širok spektar aktivnosti koje sežu od brojnih podsticajnih sredstava Evropske unije do celokupnog privrednog razvoja glavnog grada Austrije.

Bečka kuća u Briselu

Grad Beč je zastupljen u inostranstvu ali i sopstvenim ograncima Magistrata: grad vodi sopstvenu kuću u glavnom sedištu institucija Evropske unije u Briselu, sa kancelarijama Magistrata i Bečke privredne agencije. Opremljena je i otvorena 1996. godine. Beč tako ima vodeću ulogu među austrijskim opštinama u evropskom procesu integracije. Upravljanje Bečkom kućom u Briselu prepušteno je delegiranom službeniku glavnog grada.

Od nastanka Bečke kuće u Briselu više puta su tamo školovani komunalni službenici iz magistrata istočnoevropskih susednih zemalja i upoznavani sa lobiranjem u institucijama Evropske unije.

Bečka privredna agencija sa sopstvenim zastupništvom u Bečkoj kući u Briselu pojačava napore da i u centru Evropske unije reklamira bečku privredu. Pri tome veliko težište čine podsticajna sredstva Evropske unije o kojima se brinu stručnjaci Bečke privredne agencije.

Povrh toga Bečka kuća ima funkciju komunikacijskog centra za stručnjake, političare i umetnike.

Žena čita pred publikom koja sedi

U Bečkoj kući u Briselu redovno se održavaju manifestacije

Predstavništvo Beča u Tokiju

Međunarodno je Grad Beč zastupljen i sa jednim predstavništvom u Aziji koje tesno sarađuje sa turizmom i privredom glavnog grada: u Japanu Beč ima svoj "representative office" u prestonici Tokiju.

Najvažnije evropske gradske mreže u kojima je Beč zastupljen su:

Konferencija aerodromskih regija (Airport Regions Conference ARC)
Radna zajednica podunavskih zemalja (ARGE Donauländer)
Odbor regiona (AdR)
Dunavska hanza
EUregioNET
Eurocities
Evropska regija/INTERREG IIIA projekat BAER (Building a European Region)
Vrhovni samit svetskih gradova (Summit Conference of Major Cities of the World)
INTERACT
Projekat International Metropolis
INTERREG IIIC
Kongres evropskih zajednica i regiona (KGRE)
Liga istorijskih gradova (League of Historical Cities)
Organizacija gradova sa svetskom baštinom (Organisation of World Heritage Cities OWH)
Savet evropskih zajednica i regija (RGRE)
Regioni sa zakonodavnom nadležnošću (RegLeg)
Gradovi Evrope – Conference of European Capitals for EU Enlargement
TeleCities
Unija glavnih gradova Evropske unije (UCUE)
Unija glavnih gradova srednje i jugoistočne Evrope (Union of Central and South – Eastern European Capitals)
URBACT
Urban Technology Network II (UTN II)
Skup evropskih regija (VRE)

 

Preporučeni linkovi:
Direkcija Magistrata – Oblast za Evropu i međunarodne odnose
PID Služba za štampu i informisanje Grada Beča
COMPRESS
Evropske strategije i privredni razvoj Grada Beča
Centrope

redaktion